Gołąbki wigilijne z kaszą gryczaną i grzybami leśnymi

Zacznij od przygotowania grzybów. Umieść 50g suszonych grzybów w średniej wielkości misce. Zalej je około 500 ml wrzącej wody. Upewnij się, że wszystkie grzyby są zanurzone. Przykryj miskę talerzykiem i odstaw na co najmniej 30 minut, a najlepiej na godzinę. Grzyby w tym czasie napęcznieją i zmiękną, a woda nabierze intensywnego, grzybowego aromatu.

Po namoczeniu odcedź grzyby na gęstym sicie, zachowując całą wodę. Grzyby posiekaj dość drobno nożem na desce do krojenia. Im drobniej je posiekasz, tym lepiej połączą się z kaszą w farszu. Wodę po grzybach (wywar) przelej ostrożnie do innego naczynia, zostawiając na dnie ewentualny osad.

Ugotuj kaszę gryczaną. Wsyp 200g kaszy do małego garnka, zalej 400 ml zimnej wody (proporcja 1:2), dodaj pół łyżeczki soli. Zagotuj, a następnie zmniejsz ogień do minimum, przykryj garnek i gotuj przez około 15 minut, aż kasza wchłonie całą wodę. Nie mieszaj kaszy w trakcie gotowania. Po ugotowaniu zdejmij garnek z ognia i pozostaw pod przykryciem na kolejne 10 minut, aby 'doszła'. Powinna być sypka, a nie sklejona.

Przygotuj główkę kapusty. Ostrym, długim nożem wytnij głąb, czyli twardy rdzeń u nasady kapusty. Wbijaj nóż pod kątem wokół głąba, tworząc stożek, a następnie podważ i wyjmij go. Dzięki temu liście będą łatwiej odchodzić podczas parzenia.

W dużym garnku (na tyle dużym, by zmieściła się cała kapusta) zagotuj wodę z jedną łyżeczką soli. Gdy woda zawrze, ostrożnie włóż kapustę wyciętą stroną do dołu. Gotuj na średnim ogniu przez około 5-10 minut. Po tym czasie liście zaczną mięknąć i odchodzić. Używając dwóch widelców lub szczypiec, delikatnie zdejmuj kolejne liście jeden po drugim i odkładaj je na duży talerz lub durszlak do ostygnięcia. Zdejmij około 12-16 największych liści.

Na dużej patelni rozgrzej 45 ml oleju rzepakowego. Obie cebule pokrój w drobną kostkę i wrzuć na rozgrzany olej. Smaż na średnim ogniu przez około 8-10 minut, często mieszając, aż cebula stanie się miękka, szklista i lekko złocista. Następnie dodaj przeciśnięty przez praskę lub drobno posiekany czosnek i smaż jeszcze przez minutę, aż uwolni aromat. Na koniec dodaj posiekane wcześniej grzyby i smaż wszystko razem przez kolejne 5 minut.

Zdejmij patelnię z ognia. Do dużej miski przełóż ugotowaną kaszę gryczaną, dodaj całą zawartość patelni (cebulę z grzybami). Dopraw farsz 4g (2 łyżeczki) roztartego w dłoniach majeranku, solą (ok. 1.5 łyżeczki) i świeżo mielonym pieprzem (ok. pół łyżeczki). Wszystko bardzo dokładnie wymieszaj dużą łyżką, aż składniki równomiernie się połączą. Spróbuj farszu i w razie potrzeby dopraw go jeszcze solą lub pieprzem. Powinien być wyrazisty w smaku.

Przygotuj liście kapusty do zawijania. Z każdego ostudzonego liścia odetnij lub lekko stłucz (np. trzonkiem noża) twarde, grube zgrubienie u nasady. Dzięki temu liść będzie bardziej elastyczny i łatwiejszy do zwinięcia.

Czas na zawijanie gołąbków. Na środku każdego liścia, bliżej nasady, nałóż porcję farszu (około 2-3 łyżki). Najpierw załóż na farsz nasadę liścia (tę część, z której wycinałeś zgrubienie). Następnie zagnij do środka lewy i prawy bok liścia. Na koniec zroluj całość ciasno w kierunku końca liścia, tworząc zgrabny, zamknięty pakiecik. Postępuj tak samo z pozostałymi liśćmi i farszem.

Wybierz szeroki garnek lub brytfannę z grubym dnem. Dno naczynia wyłóż kilkoma pozostałymi, nawet porwanymi liśćmi kapusty. Dzięki temu gołąbki na spodzie nie przywrą i się nie przypalą. Układaj zwinięte gołąbki w garnku ciasno, jeden obok drugiego, łączeniem do dołu. Możesz układać je warstwami.

Przygotuj sos. W misce połącz zachowany wcześniej wywar grzybowy (około 400-500ml), 500 ml bulionu warzywnego i 50g koncentratu pomidorowego. Dokładnie wymieszaj. Zalej gołąbki przygotowanym sosem tak, aby były prawie całkowicie przykryte. Jeśli używasz, dodaj teraz liść laurowy i ziele angielskie. Zagotuj na dużym ogniu, a następnie zmniejsz ogień do minimum, przykryj garnek i duś powoli przez około 60-90 minut, aż kapusta będzie całkowicie miękka.

Po upływie czasu duszenia, delikatnie wyjmij jednego gołąbka i sprawdź widelcem, czy kapusta jest miękka. Sos powinien zgęstnieć. Wyjmij liść laurowy i ziele angielskie. Podawaj gołąbki na gorąco, polane obficie sosem, w którym się dusiły. Opcjonalnie, dla świeżości i dekoracji, posyp je dużą ilością świeżo posiekanego koperku.