Ziemniaki z gzikiem (regionalny obiad)

Przygotuj ziemniaki: jeśli są młode i ładne, dokładnie je wyszoruj szczotką pod bieżącą wodą i pozostaw skórkę. Starsze ziemniaki obierz obieraczką i przetnij na równe kawałki (małe zostaw w całości, większe przekrój na połówki lub ćwiartki) — dzięki temu ugotują się równomiernie. Umieść ziemniaki w dużym garnku (pojemność min. 3-4 l) i zalej zimną wodą na około 2 cm ponad warstwą ziemniaków.

Dodaj do garnka 4 g soli (ok. 1 płaska łyżeczka), przykryj garnek i ustaw średni ogień. Po doprowadzeniu do wrzenia zmniejsz ogień do takiego, aby woda delikatnie wrzała. Gotuj ziemniaki 18–25 minut w zależności od wielkości kawałków: małe będą gotowe po 18 minutach, większe po 22–25. Sprawdzaj widelcem — ziemniak jest gotowy, gdy widelec wchodzi gładko, a ziemniak jest miękki w środku (bez twardych środków).

Przygotuj gzika: przełóż twaróg półtłusty do średniej miski. Rozkrusz go widelcem lub dłonią na drobne grudki — nie miksuj na gładką masę: gzik ma mieć widoczne ziarenka twarogu. Do twarogu wlej 100 ml maślanki i wymieszaj widelcem, aby nadać kremowej konsystencji. Jeżeli masa jest zbyt sucha, dodawaj maślankę po 10 ml, aż uzyskasz gęsty, ale lejący się gzik (konsystencja powinna przypominać gęsty jogurt z widocznymi grudkami twarogu).

Dodaj do gzika drobno posiekany szczypiorek (pęczek: posiekaj 30 g na desce ostrym nożem), przeciśnięty przez praskę lub drobno zgnieciony czosnek (10 g — 2 ząbki), 2 g świeżo zmielonego pieprzu oraz szczyptę soli do smaku. Dokładnie wymieszaj widelcem: gzik ma być aromatyczny, z wyraźnymi kawałkami twarogu i zielonymi piórkami szczypiorku.

Rozpuść masło w małym rondelku na małym ogniu: trzymaj rondel blisko ognia i poczekaj, aż masło się roztopi i zacznie lekko pienić (3–4 minuty). Nie doprowadzaj do mocnego brązowienia — chcesz klarowanego masła z delikatną orzechową nutą, ale bez spalenizny. Natychmiast zdejmij z ognia.

Jeśli używasz boczku: pokrój 100 g boczku w drobną kostkę i smaż na średniej patelni bez dodatku tłuszczu przez 6–8 minut, aż będzie złocisty i chrupiący. Odsącz na papierowym ręczniku. Jeśli używasz prażonej kaszy gryczanej: na suchej patelni praż 30 g kaszy przez 3–4 minuty, aż stanie się aromatyczna i chrupiąca. Ogórek kiszony pokrój w drobną kostkę (150 g) i osącz z nadmiaru soku.

Odcedź ugotowane ziemniaki w durszlaku i odstaw na chwilę, by para nieco odparowała (1–2 minuty). Ułóż ziemniaki gorące na talerzach. Na każdy talerz nałóż 50 g gzika (możesz użyć łyżki), tak aby gzik stykał się z gorącym ziemniakiem — ciepło lekko ociepli gzika, ale nie rozpuści go. Polej ziemniaki roztopionym masłem (po około 7–8 g masła na porcję). Posyp posiekanym szczypiorkiem i świeżo zmielonym pieprzem. Dodatkowo możesz posypać chrupiącą kaszą gryczaną lub dorzucić kawałki chrupiącego boczku i ogórek kiszony obok jako kontrastowy dodatek.

Podawaj natychmiast — ziemniaki najlepiej smakują świeże i gorące. Jako dodatki pasują ogórki kiszone, surówka z kapusty, kiszona papryka lub kompot z suszonych śliwek. Jeśli przygotowujesz porcję na porcję, pamiętaj by nie mieszać gzika z ziemniakami wcześniej, bo twaróg zrobi się zbyt wodnisty.