Nagrzej piekarnik do 200°C (góra-dół). Przygotuj prostokątne żaroodporne naczynie o wymiarach około 24x20 cm (lub ok. 2-litrowe). Wyjmij wszystkie składniki na blat, opłucz ziemniaki i dynię jeśli potrzebne, przygotuj deskę i ostry nóż lub mandolinę.
Opis
Kremowa, rozgrzewająca zapiekanka, która łączy słodkawą dynię piżmową z delikatnymi ziemniakami i rozpływającym się serem — idealne comfort food na zimowy dzień. Danie inspirowane klasycznym gratinem, wzbogacone podsmażoną cebulą i aromatem tymianku oraz gałki muszkatołowej. Można dodać chrupiące kawałki wędzonego boczku dla kontrastu tekstur albo podać w wersji wegetariańskiej bez mięsa. Podawać jako danie główne z prostą zieloną sałatą lub kwaskowatym ogórkiem konserwowym. Wizualnie zachwyca warstwami pomarańczowo-białych plasterków oraz złocistą, lekko przypieczoną skórką sera.
Składniki (16)
- Dynia piżmowa 800 g
- Ziemniak 5.3 szt.
- Cebula 1 szt.
- Czosnek 3 ząbki
- Śmietana 18% 200 ml
- Mleko 2% 100 ml
- Ser żółty (np. gruyère) 150 g
- Parmezan 50 g
- Masło 30 g
- Oliwa z oliwek 15 ml
- Tymianek suszony 2 g
- 🌿 Przyprawy
- Gałka muszkatołowa mielona 1 łyżeczka
- Sól 0.1 szczypt
- Pieprz czarny 4 szczypty
- ✨ Opcjonalne
- Boczek wędzony 150 g
- Natka pietruszki 0.5 pęczek
💡 Kliknij na składnik aby oznaczyć jako użyty
Kroki przygotowania
Przygotowanie
Przygotowanie warzyw
Obierz dynię piżmową: przetnij na pół, wydrąż pestki łyżką, obierz skórkę nożem kuchennym i pokrój miąższ na plastry grubości 3-4 mm. Obierz ziemniaki i pokrój je w plastry o grubości 2-3 mm (ważne: plasterki ziemniaków powinny być nieco cieńsze niż dyni, by równo się upiekły). Cebulę obierz i pokrój w cienkie półplasterki. Czosnek zmiażdż lub drobno posiekaj.
Podsmażenie
W dużej patelni rozgrzej masło i oliwę na średnim ogniu. Wrzuć pokrojoną cebulę i smaż 6-8 minut, mieszając co chwilę, aż stanie się miękka, szklista i zacznie lekko złocić się na brzegach. Dodaj czosnek i smaż dodatkowe 30-45 sekund, tylko do uwolnienia aromatu — czosnek nie powinien się przypalić.
Sos śmietanowy
W średniej misce połącz śmietanę 18% i mleko 2%. Dodaj suszony tymianek, gałkę muszkatołową, 3 g soli (z 4 g) i 1 g pieprzu (z 2 g). Wymieszaj trzepaczką do połączenia. Spróbuj (mała ilość) i skoryguj doprawienie — pamiętaj, że ser i ewentualny boczek będą słone, więc nie przesól.
Montaż zapiekanki
Nasmaruj dno i boki naczynia 10 g masła. Układaj warstwy: na dnie ułóż cienką warstwę ziemniaków (pokrywając dno w ~1/3 wysokości), następnie cienką warstwę plasterków dyni, posyp odrobiną podsmażonej cebuli i posyp ⅓ tartego sera żółtego. Powtarzaj układanie warstw (ziemniak → dynia → cebula → ser) aż do wyczerpania składników, kończąc warstwą dyni/ziemniaka. Wlej równomiernie sos śmietanowy tak, by nie całkowicie przykrył warstwy, ale dobrze wypełnił przestrzenie. Posyp wierzch pozostałym tartym serem i parmezanem.
Pieczenie
Przykryj naczynie folią aluminiową lub pokrywką i wstaw do nagrzanego piekarnika. Piecz 30 minut pod przykryciem, następnie usuń folię i piecz kolejne 25-30 minut aż wierzch będzie złocisty, ser podsmażony, a sos bulgocze. Sprawdź ostrożnie widelcem: warzywa są gotowe, gdy widelec wchodzi w nie łatwo (po nakłuciu powinien przejść przez plaster bez oporu).
Dodatkowy krok (opcjonalny)
Jeśli używasz boczku: pokrój boczek w kostkę i smaż na średnim ogniu na suchej patelni 6-8 minut, aż będzie chrupiący. Odsącz na ręczniku papierowym i posyp nimi zapiekankę na 5 minut przed końcem pieczenia lub bezpośrednio po wyjęciu.
Odpoczynek i podanie
Po wyjęciu zapiekanki odstaw naczynie na 10-15 minut – sos lekko zgęstnieje, a porcje będą się lepiej kroić. Posyp świeżą, drobno posiekaną natką pietruszki tuż przed podaniem. Krojąc, użyj szerokiej szpatułki, aby wyjąć zwarty kawałek z naczynia.
Serwowanie
Podawaj zapiekankę jako danie główne z lekką sałatką z rukoli i octu balsamicznego lub jako dodatek do pieczonego mięsa. Na talerzu ułóż porcję, dodaj kilka listków pietruszki i ewentualnie skrop oliwą.
Ciekawostka
Dynia piżmowa (butternut) pochodzi z Ameryki Północnej i zyskała popularność w kuchniach na całym świecie dzięki słodkiemu smakowi i kremowej konsystencji po obróbce cieplnej. Gratin, z którego ta zapiekanka jest wariacją, ma korzenie w kuchni francuskiej.
Najlepsze na
Wskazówki
Podawaj z prostą, lekko kwaśną sałatką (rukola + ocet balsamiczny) albo z ogórkiem kiszonym, by przełamać kremowość. Dla dodatkowego kontrastu tekstur posyp każdą porcję kilkoma chrupiącymi pestkami dyni lub prażonymi orzechami włoskimi (opcjonalnie).
Przechowuj w lodówce w zamkniętym pojemniku do 3 dni. Podgrzewaj w piekarniku 180°C przez 15-20 minut lub w mikrofali na średniej mocy, aż będzie gorące. Unikaj długiego przechowywania z dodatkiem świeżej natki — lepiej dodać ją przed podaniem.
📸 Ugotowane przez społeczność
Zaloguj się, aby dodać zdjęcieDodaj zdjęcie gotowej potrawy
Po zatwierdzeniu przez moderatora otrzymasz 10 punktów doświadczenia.
Nikt jeszcze nie dodał zdjęcia. Bądź pierwszy!
Komentarze (0)
Bądź pierwszy który skomentuje ten przepis!
Dodaj komentarz